توصيههاي پزشكي به رانندگان رانندگي از آن شغلهاي پراسترسي است كه كلي عوارض جسمي و رواني در پي دارد، ولي با داشتن آگاهيهاي لازم ميتوان امكان بروز اين عوارض را به حداقل رساند.
رانندگان در حين رانندگي در وضعيتي قرار دارند كه به واسطه نيروهاي وارده بر مفاصل بدنشان (ستون فقرات، زانو، ران و مفصل مچ پا) در طولانيمدت دچار عارضه ميشوند. دكتر سيداكبر شريفيان، متخصص طب كار و بيماريهاي شغلي و عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشكي تهران، ما را با اين عوارض و راههاي پيشگيري و درمان آن آشنا ميكند. آقاي دكتر! اوضاع رانندگان در كشور ما چطور است؟رانندگان در كشور ما اعضاي يكي از بزرگترين صنايع كشور (صنعت حمل و نقل) هستند. ما نزديك به 400 هزار راننده حرفهاي در سطح كشور داريم كه از راه رانندگي امرار معاش ميكنند و اين باعث ميشود كه صنعت حمل ونقل، بزرگترين نيروي كار كشور ما را تشكيل بدهد، ولي متاسفانه در اين صنعت بزرگ، آگاهي و آشنايي لازم را در زمينه طب كار و سلامت شغلي رانندگي نداريم. به عنوان مثال در زمينه رانندگي در بيشتر موارد كارفرمايي نداريم و عملا رانندگان خويشكارفرما هستند و در نتيجه خودشان هستند و وسيله نقليهشان. يعني از امكاناتي كه در قانون براي پرسنل يك حرفه پيشبيني ميشود، محروماند. حتي انجمنهاي صنفي و حرفهاي هم كه معمولا براي تامين نيازهاي حقوقي و معاينات دورهاي بر كارگران نظارت ميكنند، به رانندگان توجه زيادي نميكنند. در نتيجه ما ميبينيم يك راننده با يك بيماري در طولانيمدت كار ميكند و زماني ما متوجهاش ميشويم كه عوارض جاني و مالي آن را ميبينيم. عوارض حاصل از رانندگي چه چيزهايي است و آيا اين عوارض مربوط به همه رانندهها ميشود يا فقط قشر خاصي از آنها را درگير ميكند؟ببينيد ما يكسري از رانندگان را داريم كه به طور معمول در سطح شهر مشغول به كار هستند، ولي رانندگي شغل اولشان نيست و يكسري هم افرادي هستند كه درآمد اصليشان از راه رانندگي به دست ميآيد و بحث ما در مورد اين دسته جديتر است، زيرا حرفه ي رانندگي عليرغم اينكه سبب خستگي شديد راننده ميشود، عملا تحرك چنداني ندارد و اين عدم فعاليت سبب ايجاد عوارض جسمي گوناگون در رانندگان ميشود كه مهمترين اين عوارض، مشكلات اسكلتي - عضلاني است و اين افراد در بسياري از مفاصل بدنشان از جمله ستون مهره ي كمري ، مفصل زانو ، گردن، شانه، مچدست ، آرنج، مچپا و تقريبا همه مفاصل دچار عارضه ميشوند و اين همه به خاطر غلط نشستن و طولاني بودن آن است. ضمن اين كه پزشكان بروز اختلال در دستگاه گردش خون را هم يكي از مشكلات رانندگان ميدانند. همچنين ثابت بودن راننده در وضعيت نشسته و آويزان ماندن پا به مدت طولاني موجب بيماري تورم رگهاي پا يا واريس ميشود. رانندهها براي سالم ماندن بايد چه نكاتي را رعايت كنند؟- نكته اول اين است كه وقتي به يك پزشك به هر علتي مراجعه ميكنند، حتما به وي بگويند كه راننده هستند و مجبورند ساعتهاي طولاني پشت فرمان قرار بگيرند، چون يكي از مهمترين ويژگيهاي رانندگي اين است كه راننده در زمان كار بايد هوشياري كامل داشته باشد و هر چيزي كه اين سطح هوشياري را پايين بياورد، مانند مصرف يك داروي ساده، خطرناك است و ما مكررا مواردي را داشتهايم كه راننده بنا به دستور پزشك، دارويي را مصرف كرده و در حين رانندگي دچار خوابآلودگي و در نتيجه سانحه شده است. بنابراين توصيه ما به پزشكان و رانندگان تنظيم زمان مصرف دارو است. به عنوان مثال مصرف داروهاي آنتيهيستامين، داروهاي ضداضطراب و ضدافسردگي در حين رانندگي يا نيم تا يك ساعت قبل از رانندگي اكيدا ممنوع است. - نكته دوم درباره بيماريهايي است كه ممكن است فرد راننده داشته باشد؛ مثل بيماري ديابت يا بيماريهاي قلبي و ... . اين بيماريها حتي ممكن است در حرفه رانندگي تشديد شوند و يا راننده به دليل ابتلا به آن بيماري، يكسري توجهات خاص نياز داشته باشد. به عنوان مثال تاكيد ما به رانندگان مبتلا به ديابت كه دارو مصرف ميكنند، اين است كه هميشه همراهشان يك ماده غذايي شيرين داشته باشند تا زماني كه قند خونشان ناگهان پايين آمد، از آن ماده غذايي شيرين بخورند. همچنين رانندگان مبتلا به بيماريهاي قلبي، بايد داروهاي خودشان را سر ساعت مصرف كنند. به هر حال اين افراد تحت استرس و فشار رواني و جسمي هستند و اين استرس ممكن است عارضه قلبيشان را تشديد كند. بعضي رانندهها بنا به مقتضيات شغلي خود مجبورند در ساعات غيرمعمول، مثلا از شب تا صبح، رانندگي كنند. چه خطراتي اين گروه از رانندگان را تهديد ميكند؟خب، اين امر سبب ايجاد اختلال خواب ميشود، يعني زماني كه فرد بايد استراحت كند، مشغول به كار است و از طرفي، توانايي استراحت در روز را هم ندارد، چون همانطور كه ميدانيد بدن ما از لحاظ ساختار دروني در محيطي ميتواند به خواب برود كه براي استراحت مناسب باشد؛ به طور مثال اگر نور شديد در محيط وجود داشته باشد، بدن نميتواند به خواب برود، زيرا يكي از عواملي كه سبب ميشود انسان بيدار بماند، نور است. اين گروه از رانندگان بايد چه كار كنند تا عوارض شغلي در آنها كمتر شود؟اين رانندگان بايد در اتاقي بخوابند كه پرده ضخيم دارد يا از چشم بند استفاده كنند تا چشم در مواجهه با نور نباشد و به يك آرامش نسبي برسند و از همه مهمتر بين ساعت 12 نيمه شب تا 4 صبح رانندگي نكنند و سعي كنند بخوابند. مشكل ديگر خواب در روز، سر و صدا است و همه اينها سبب ايجاد اختلال خواب ميشود. اختلال خواب موجب ميشود توانايي كار براي رانندگي بعدي كاهش پيدا كند و همين امر سبب گرايش بعضي از رانندگان به مصرف مواد محرك و مخدر ميشود. لازم به توضيح است كه با مصرف مواد مخدر، عملا مغز را فريب ميدهيم، چون مواد مخدر خستگي و خواب را برطرف نميكند، بلكه راههايي كه انتقال پيام خستگي و خواب را به مغز بر عهده دارند، مي بندد و مغز به صورت كاذب احساس خستگي و خواب نميكند و به بدن دستور حركت ميدهد. بايد بدانيد به ازاي يك سال استفاده از مواد مخدر و كار كشيدن از بدن در حالي كه بدن نياز به استراحت دارد، فرد ده سال فرسوده ميشود و ظاهري مسن و پير پيدا ميكند. من خواهشم از اين دسته رانندگان آن است كه با استفاده از روشهاي صحيح پزشكي، اختلال خوابشان را درمان كنند، نه با استفاده از موادي كه هيچ خيري در آنها نيست. رانندهها در طول شبانهروز، چند ساعت مجاز به رانندگي هستند؟طبق قانون وزارت كار، 8 ساعت كار در روز يا 40 ساعت در هفته به عنوان ساعت استاندارد كار در كليه مشاغل در نظر گرفته شده است، ولي ما معتقديم كه بد نشستن و بد رانندگي كردن ايجاد عارضه ميكند؛ چه شما در روز نيم ساعت پشت فرمان بنشينيد، چه 5 ساعت. البته كسي كه 5 ساعت با نشستن نامناسب رانندگي ميكند، سريعتر دچار عارضه ميشود تا فردي كه نيم تا يك ساعت در روز رانندگي ميكند كه البته اين فرد هم در طولاني مدت دچار عارضه خواهد شد، يعني اگر طرز نشستن راننده اشتباه باشد، در درازمدت دچار عوارض اسكلتي - عضلاني خواهد شد، چون در حرفه رانندگي مفاصل بدن بدون حركت است. ستون مهرهاي ناحيه گردني، مفاصل شانهها، مفاصل ستون مهرهاي كمري و پشتي و سينهاي، لگن، مفصل ران و زانو همه ثابت هستند و بايد بدانيد كه اگر از عضله، مفصل يا عضوي از بدن كار نكشيم، بدن كمكم آن را ضعيف ميپندارد. به عنوان مثال اگر از عضلات پشتي كار نكشيم، اين عضلات به تدريج فرسوده شده و تحليل ميروند. در افرادي كه شغلشان مانند رانندهها نشستني انجام ميشود،مثل پشت ميز نشين ها ، عضلات كناري ستون فقرات در درازمدت تحليل مي رود و فرسوده ميشود. بنابراين كوچكترين فشار يا آسيب به ستون مهرهها خيلي جدي بايد گرفته شود. از طرفي بد نشستن سبب ميشود آب ديسك بين مهرهاي در ستون فقرات از بين برود و قابليت ارتجاعي خود را از دست بدهد و به محض وارد شدن يك ضربه يا فشار، ساختمانش به هم ريخته و سبب بيرونزدگي ديسك شود كه روي اعصاب ناحيه از جمله عصب سياتيك فشار وارد ميكند و بيمار از دردي در ناحيه كمر شكايت ميكند كه از ران شروع شده و تا پايين پايش تير ميكشد. صندلي اتومبيل در اين بين چه نقشي دارد؟صندلي وسيلهاي است كه راننده همواره با آن همراه است و حتما بايد قابليت تنظيم داشته باشد. قد، وزن، طول ران و طول ساق پاي همه رانندهها مثل هم نيست. پس راننده بايد بتواند شيب صندلي، نحوه نشستن، فاصلهاش از كف اتومبيل، فاصلهاش از فرمان و .... را تنظيم كند. از كجا بفهميم كه تنظيم صندلي استاندارد است؟صندلي را بايد در موقعيتي تنظيم كنيم كه فرورفتگيها و بيرونآمدگيهاي پشت را بپوشاند. زاويه زانو هم بايد يك زاويه نسبتا باز باشد. به هيچوجه پا نبايد كشيده باشد و بايد به راحتي به پدالها برسد.
| sa_soroush - ايران - تهران |
مشكل تنها استرس زا بودن و . نيست. مشكل مد نبودن ورزش هم هست. شغل هاي ديگري هم هستند كه بدين گونه اند. |
سهشنبه 31 شهريور 1388 |
|
| borj - ايران - ليان |
فقط 5 دقيقه سوار شدن به لگنهاي ايراني كافيه تا به تمام بيماريهاي جسمي و روحي دچار بشيد. |
سهشنبه 31 شهريور 1388 |
|
| fereshteh nejat - امارات - دبي |
با تشكر از شما . خيلي مفيد و آموزنده بود . |
سهشنبه 31 شهريور 1388 |
|
| mehditm - ايران - تهران |
يك نفر اگه نيم ساعت سوار پيكان بشه تا اخر عمر از ناراحتي هاي ان رنج ميبره |
چهارشنبه 1 مهر 1388 |
|
|